Uczenie maszynowe i sztuczne sieci neuronowe/Ćwiczenia 4: Różnice pomiędzy wersjami

Z Brain-wiki
 
(Nie pokazano 5 wersji utworzonych przez 2 użytkowników)
Linia 1: Linia 1:
 +
[[Uczenie_maszynowe_i_sztuczne_sieci_neuronowe_cw]]/Wsteczna propagacja błędu
 
=Algorytm wstecznej propagacji błędu=
 
=Algorytm wstecznej propagacji błędu=
 
W tym ćwiczeniu zapoznamy się z algorytmem wstecznej propagacji błędu. Zbudujemy sieć złożoną z 3 warstw: wejściowej, ukrytej i wyjściowej.
 
W tym ćwiczeniu zapoznamy się z algorytmem wstecznej propagacji błędu. Zbudujemy sieć złożoną z 3 warstw: wejściowej, ukrytej i wyjściowej.
Linia 60: Linia 61:
 
** uaktualniamy wagi proporcjonalnie do poprawek (z przeciwnym znakiem)
 
** uaktualniamy wagi proporcjonalnie do poprawek (z przeciwnym znakiem)
 
** wypisujemy info o błędzie
 
** wypisujemy info o błędzie
 +
 +
==Po zakodowaniu uczenia ==
 +
 +
* Proszę wykreślić ewolucje wag i błędu. Ewolucję można zilustrować animacją. W tym celu na początku programu należy ustawić backend dla biblioteki matplotlib przed innymi importami i przełączyć grafikę w tryb interaktywny:
 +
<source lang = python>
 +
import matplotlib
 +
matplotlib.use('TkAgg')
 +
import pylab as py
 +
py.ion()
 +
</source>
 +
Następnie animację robimy analogicznie jak [[TI/Matplotlib#Prosta_animacja| w tym przykładzie.]]
 +
 +
* Proszę zbadać co dzieje się z wagami wraz ze wzrostem ilości jednostek w warstwie ukrytej.
 +
* Proszę powtórzyć analizę dla sieci, której warstwa wyjściowa ma jednostkę liniową.
 +
 +
== Szkielet rozwiązania==
 +
<source lang = python>
 +
# -*- coding: utf-8 -*-
 +
import numpy as np
 +
 +
def g(x):
 +
    y = ...
 +
    return y
 +
   
 +
def g_prim(x):
 +
    y = ...
 +
    return y
 +
   
 +
   
 +
#zbiór uczący:
 +
# wejście,
 +
X = np.array([  [0,0],
 +
                [0,1],
 +
                [1,0],
 +
                [1,1] ])
 +
   
 +
# wyjście           
 +
Y = np.array([[0,1],
 +
              [1,0],
 +
              [1,0],
 +
              [0,1]])
 +
           
 +
             
 +
# definiujemy rozmiary sieci:
 +
N_wej = ...
 +
N_hid = 3
 +
N_wyj = ...
 +
                           
 +
# inicjujemy połączenia
 +
# wagi ułożone są tak, że w kolejnych wierszach są kolejne neurony
 +
# a w kolumnach wagi od konkretnego neuronu
 +
# to +1 jest wagą dla obciążenia
 +
w_1 = 2*np.random.random((...)) - ... # pomiędzy warstwą pierwszą (wejściem) a warstwą ukrytą
 +
w_2 = 2*np.random.random((...)) - ...
 +
 +
                                               
 +
for cykl in range(10000):
 +
    bl =0
 +
    D_1 = np.zeros((...))
 +
    D_2 = np.zeros((...))
 +
   
 +
   
 +
    for i in range(0,4):
 +
        # weźmy przykład i-ty
 +
       
 +
        x = X[i,:].reshape(...)
 +
        y = Y[i,:].reshape(...)
 +
       
 +
        # propagacja "w przód"
 +
        a_0 = np.vstack((1,x))  # z warstwy wejściowej (zerowej) wychodzi a_0
 +
       
 +
        z_1 = np.dot( w_1, a_0 )# na warstwe 1 wchodzą iloczyny skalarne
 +
        a_1 = np.vstack((1,g(z_1))) # dokładamy 1 i dostaję wyjście z warstwy 1
 +
       
 +
        z_2 = np.dot( ... ) # na warstwe 3 wchodzą iloczyny skalarne
 +
        a_2 = g(...)
 +
        if cykl == 10000-1:
 +
            print 'a: ',str(a_2.T)
 +
            print 'y: ',str(y.T)
 +
        # propagacja "wstecz"
 +
        d_2 = (...)*g_prim(a_2)
 +
        d_1 = np.dot(...) * g_prim(a_1)
 +
       
 +
        # akumulujemy poprawki
 +
        D_2 +=  np.dot( ...)
 +
        D_1 +=  np.dot( ...)
 +
       
 +
        bl += np.dot(...)
 +
       
 +
    eta1 = 0.1
 +
    # uaktualniamy wagi
 +
    w_1 -=  eta1*D_1
 +
    w_2 -=  ...
 +
   
 +
    # wypisujemy info o błędzie
 +
    if (cykl% 1000) == 0:
 +
        print 'bl: ', bl
 +
</source>
 +
 +
 
<!--
 
<!--
 
+
{{hidden begin|title=przykładowy kod}}
 
<source lang = python>
 
<source lang = python>
 
# -*- coding: utf-8 -*-
 
# -*- coding: utf-8 -*-
Linia 144: Linia 245:
 
         print 'bl: ', bl
 
         print 'bl: ', bl
 
  </source>
 
  </source>
 +
{{hidden end}}
 
-->
 
-->
 
+
<!--
 
=XOR=
 
=XOR=
 
Jako pierwszy przykład z zastosowania sieci nieliniowych proszę skonstruować sieć z jedną warstwą ukrytą, rozwiązującą problem XOR.
 
Jako pierwszy przykład z zastosowania sieci nieliniowych proszę skonstruować sieć z jedną warstwą ukrytą, rozwiązującą problem XOR.
Linia 303: Linia 405:
  
 
-->
 
-->
 +
 +
[[Uczenie_maszynowe_i_sztuczne_sieci_neuronowe_cw]]/Wsteczna propagacja błędu

Aktualna wersja na dzień 06:46, 23 maj 2017

Uczenie_maszynowe_i_sztuczne_sieci_neuronowe_cw/Wsteczna propagacja błędu

Algorytm wstecznej propagacji błędu

W tym ćwiczeniu zapoznamy się z algorytmem wstecznej propagacji błędu. Zbudujemy sieć złożoną z 3 warstw: wejściowej, ukrytej i wyjściowej. Schemat obliczeń wykonywanych przez tą sieć przedstawiony jest na poniższych rysunkach:


Schemat obliczeń w propagacji wstecznej
Schemat obliczeń w propagacji wstecznej

Warstwy ukryta i wyjściowa będą miały nieliniową funkcję aktywacji w postaci funkcji logistycznej. Dla przypomnienia funkcja logistyczna:

[math]g(x) = \frac{1}{1+exp(-x)}[/math]

zaś jej pochoną to:

[math]g'(x) =g(x)*(1-g(x)) [/math]

Niech nasza sieć uczy się odwzorowania zadanego tabelką:

X Y
[0,0] [0,1]
[0,1] [1,0]
[1,0] [1,0]
[1,1] [0,1]

Proszę napisać kod implementujący obliczenia przedstawione na rysunkach i w poniższym opisie:

  • zdefiniuj funkcję g(x)
  • zdefiniuj funkcję pochodną g_prim(y), zakładając, że jako argument y podawać będziemy wartość g(x)
  • przygotuj zbiór uczący zgodnie z powyższą tabelą. Niech przykłady będą ułożone w wierszach tablic X i Y
  • zdefiniuj rozmiary sieci:
    • N_wej
    • N_hid
    • N_wyj
  • przygotuj tablicę do przechowywania wag w_1, niech w kolejnych wierszach znajdują się wagi kolejnych neuronów, a w konkretnym wierszu w kolumnach kolejne wagi od konkretnego neuronu
    • jakie rozmiary muszą mieć te tablice?
    • zainicjuj je wartościami losowymi z przedziału -1,1
  • podobnie przygotuj tablicę dla wag w_2
  • w pętli wykonuj kolejne cykle uczenia
    • zainicjuj do zera: licznik błędu wyjściowego bl, oraz tablice akumulujące delty do zmiany wag D_1 i D_2
    • w pętli pobieraj kolejno przykłady. Pobierając przykłady formuj je jako wektory kolumnowe
      • propaguj sygnały od wejścia:
        • uzupełnij wektor wejściowy o "1" na szczycie, wsk. np.vstack)
        • oblicz pobudzenia neuronów z_1,
        • oblicz wartości wyjściowe z warstwy ukrytej
        • uzupełnij wektor wartości wyjściowych warstwy ukrytej o "1"
        • oblicz pobudzenia w warstwie wyjściowej
        • oblicz wartości wyjściowe z tej warstwy
      • propaguj błędy "wstecz"
        • oblicz błąd warstwy wyjściowej ważony przez pochodną funkcji g (im bardziej funkcja g była stroma w miejscu pobudzenia przy propagacji wprzód, tym bardziej błąd pobudzenia przekładał się na błąd wyjścia)
        • zrzutuj ten błąd wstecz poprzez wagi w_2 i pochodną funkcji g
        • akumulujemy poprawki D_1 i D_2 oraz błąd dla tego przykładu
    • uaktualniamy wagi proporcjonalnie do poprawek (z przeciwnym znakiem)
    • wypisujemy info o błędzie

Po zakodowaniu uczenia

  • Proszę wykreślić ewolucje wag i błędu. Ewolucję można zilustrować animacją. W tym celu na początku programu należy ustawić backend dla biblioteki matplotlib przed innymi importami i przełączyć grafikę w tryb interaktywny:
import matplotlib
matplotlib.use('TkAgg')
import pylab as py
py.ion()

Następnie animację robimy analogicznie jak w tym przykładzie.

  • Proszę zbadać co dzieje się z wagami wraz ze wzrostem ilości jednostek w warstwie ukrytej.
  • Proszę powtórzyć analizę dla sieci, której warstwa wyjściowa ma jednostkę liniową.

Szkielet rozwiązania

# -*- coding: utf-8 -*-
import numpy as np

def g(x):
    y = ...
    return y
    
def g_prim(x):
    y = ...
    return y
    
    
#zbiór uczący:
# wejście, 
X = np.array([  [0,0],
                [0,1],
                [1,0],
                [1,1] ])
    
# wyjście            
Y = np.array([[0,1],
              [1,0],
              [1,0],
              [0,1]])
            
              
# definiujemy rozmiary sieci:
N_wej = ...
N_hid = 3
N_wyj = ...
                            
# inicjujemy połączenia
# wagi ułożone są tak, że w kolejnych wierszach są kolejne neurony 
# a w kolumnach wagi od konkretnego neuronu 
# to +1 jest wagą dla obciążenia
w_1 = 2*np.random.random((...)) - ... # pomiędzy warstwą pierwszą (wejściem) a warstwą ukrytą
w_2 = 2*np.random.random((...)) - ...

                                                
for cykl in range(10000):
    bl =0
    D_1 = np.zeros((...))
    D_2 = np.zeros((...))
    
    
    for i in range(0,4):
        # weźmy przykład i-ty
        
        x = X[i,:].reshape(...)
        y = Y[i,:].reshape(...)
        
        # propagacja "w przód"
        a_0 = np.vstack((1,x))  # z warstwy wejściowej (zerowej) wychodzi a_0
        
        z_1 = np.dot( w_1, a_0 )# na warstwe 1 wchodzą iloczyny skalarne 
        a_1 = np.vstack((1,g(z_1))) # dokładamy 1 i dostaję wyjście z warstwy 1
        
        z_2 = np.dot( ... ) # na warstwe 3 wchodzą iloczyny skalarne 
        a_2 = g(...)
        if cykl == 10000-1:
            print 'a: ',str(a_2.T)
            print 'y: ',str(y.T)
        # propagacja "wstecz"
        d_2 = (...)*g_prim(a_2)
        d_1 = np.dot(...) * g_prim(a_1)
        
        # akumulujemy poprawki 
        D_2 +=  np.dot( ...)
        D_1 +=  np.dot( ...)
        
        bl += np.dot(...)
        
    eta1 = 0.1
    # uaktualniamy wagi
    w_1 -=  eta1*D_1 
    w_2 -=  ...
    
    # wypisujemy info o błędzie
    if (cykl% 1000) == 0:
        print 'bl: ', bl


Uczenie_maszynowe_i_sztuczne_sieci_neuronowe_cw/Wsteczna propagacja błędu